Bellarmine. Summi Pontificis. Lib. IV

"CAPUT XXII. Proponitur quaestio postrema : An Christus jurisdictionem eccleaiasticam soli pontifici sum- * mo immediate contulerit. 

 Restat postrema quaeslio de derivatione polestatis ecclesiasticae a pontiflce summo ad episcopos caeteros. Sciendum est, triplieem esse in ponlifice, aliisque episcopis potestatem: unam ordinis; slteram jurisdictionis interioris; terliam jurisdictionis exterioris: quarum prima referlur ad sacramenta conficienda el ministranda; allera a_d populum ¢hristianum regendum in foro inleriori conscientiae, lertia ad eumdem populum regendum in foro exteriori. . De primna el secunda non est quaestio nostra,sed solum de tertia: nam de prima cerlum est apud omnes, illam aeque immeuiate habere a Deo ‘epiScopos, ac ipsum summum pqnlmcem ; conferiur enim per quamdam consecralionem,quae aeque o - peratur in uno atque in alio; Vide de liao potestate Joannem de Turrecremata lib. 1. cap. 93. De secunda esl quidem aliqua disseusio inler auclores, nam Abulensis in libro, quem appellat Defensorium, pur. 2. cap.63.exisliwal, hanc poteslatem conferri omnibus sacerdotibus immediate a Deo , quando ordinantur. Quod autem nihilominus non possit quilibet sacerdos quoslibel - Christianos ab-« solvere, vel ligare, id factum esse, quia Ecclesia ad tollendam confusionem, divisil dioeceses , el unum populum uni episcopo subjecil , alium elii." Al Joannes de Turrccremata lib. 1. Summae , cap. 96. docet, hanc polestatem non conferri a Deo ex ordinationis, sed ab homine per simplicem injunctionem. Ambo tamen in eo eonveniunt, quod usus hujus poteslalis: pendeat a jurisdictione ex- teriori , el ideo satis erit de illa exteriori agere. Solum igilur de terlia agendum esl,de qua etiam cgimus in quaestionibus superioribus. El quidem emnes in-co eonveniunt, jurisdictionem episcopo- rum sallem in genere esse de jure divino: hum Christus ipse ila ordinavit Ecclesiam, ul in ea sint pastores, doctores elc. Sic ehim apostolus loquitur ad Ephes. &. Ipse dedit quosdam quidem apostolos, quosdam prophetas , alios pastores et doctores. Et praeterea, nisi ila esset, posset ponlifex mutare hunc ordinem , et instiluere, ne ullus sit in Ecclesia episcopus,quod sine dubio non potest facere. At quaestio esl, an episcopi canonice electi accipiant a Deo suam jurisdictionem , sicul eam accipil summus pontifex: an vero a pontifice. Sunt aulem tres de hac re theologorum sententiae. Prima eorum, qui volunt, tam apostolos , quam caeteros episeopos immediate a Deo accepisse et accipere jurisdictionem. 1ta docel Franciscus Vicloria in- relecl. 2. de potesl. Eccles. quaesl. 2. et Alphonsus a Castro lib. 2. cap. 24. de jusla liaeTeticor. punit. Altera est eorum, qui volunt , aposlolos non a Christo sed a Petro el episcopos non & Christo sed u Pelri successore accepisse, vel ac- cidere jurisdictionem. Ka Joonnes de Turrecremata Jib. 2. cap. 54. Summae dc Ecclesia, et.Dominicus Jacobatius lib. 10. de Concil. arl. 7. Tertia est media eorum, qui volunt, apostolos quidem accepisse a Chrislo tmmediate omnem suam auclorilatem , tamen episcopos:non a Christo sed a sumtno pon- tifice eam accipere. Ita Cajetanus in tracl. de aucloril. papae, el concil. cap. 3. Dominicus a Solo in 4. dist, 20. quaesl. 1. art. 2. Franciscus Vargas in libello de hac ipsa quaestione, Hervaeus in lib. de polest. papae, et Gabriel in canonem missae , Jeet. 3. et eadem videtur sententia veterum ScholaSlicorum. b. Bonaventurae, Alberli, Burandi.atque aliorum in &. dist. 48. aut 20. aul 24. quae senlontia verissima est; et ideo breviter conflirmanda.

CAPUT XXIII. Apostolos a Christo jurisdictionem omnem accepisse.

 Quod igitur apostoli acceperinl a Christo immediale suam jurisdictionem, Primum testantur verba Domini, Joan. 20. Sicut misit me Palter , et ego mitto vos. Quem locum sic exponunt Patres, Chrysoslomus el Theophylactus, ul aperle dicant , factos esse his verbis nposlolos Christi viearios , immo ipsum Christi ofücium et auctorilatem acce- pisse. Addit Cyrillus in hunc locum, his verbis proprie aposlolos crealos esse apostolos, et orbis tolius doctores, el ut inlelligeremus, in apostolica auclorilute conlineri omnem potestatem ecclesiasticam; ideo adjecisse Christum: Sieut misit me Paler; siquidem Pater Filium misil summa potestate prae- ditum. Cyprianus lib. de unit. Eccles. Loquitur, inquit, Dominus ad Petrum, Tibi dabo claves regni coelorum: el idem post resurrectionem suam dicit, Pasce oves meas. Et quamvis apostolis o mnibus post resurreclionem suam parem polesiatem tribuat, et dicat: Sicut misit me Pater, el eg millo vos: lamen, ut unitalem mani[estaret,unam cuthedram constituit etc.Ubi vides, idem dari opvstolis per illa verba, Ego milto vos , quod Petre fuerat promissum per illud , 7iíbi dabo claves; el postea exhibitum per illud, Pasce oves meas. Constal autem per illa tibi dabo claves, el per ;llud pasce oves intelligi jurisdiclionem plenissimam , elium exteriorem. Quomodo aulem haec non impe. diant Petri Primatum, alibi satis ostendimus. Secundo, idem ostendit electio Matthiae in aposlolatum. Nam Act. 1. legimus, Matthiam apostelum non fuisse ub apostolis etectum, nec datam ei uHom auctoritalem, sed implorato divinitus et impetrata electione ejus , mox inter apostolos annumeratum. Certe si apostoli omnes. a Petro habuerunt jurisdictionem, in Multhia maxime id ostendi debuisset. Terlio, probatur ex Paulo , qui ex professo docel, se auctorilatem ac jurisdictionem , habuisse s Christo, el inde probal se verum esse apostolum. Nam Galat. 1. ait: Paulus apostolus non ab honinibus, neque per hominem, sed per Jesum Chri- lum et Deum Patrem. El ibidem ut ostenderel,st non accepisse aucloritalem a Petro , vel aliis apoSlolis, ail: Cum aulem placuit eíi, qui me segregavit ex utero matris meae, el vocavil per gratiam suam, conlinuo non acquievi carni el susguini, neque veni Hierosolymam ad antecessorts meos aposlolos, sed abit in Arabiam. el iterum reversus sum Damascum: deinde post anmos tres veni Hierosolymam videre Petrum etc .El cap. 2. Mihi enim, qui videbantur esse aliquid, nikil contulerunt. . Quarlo, probatur evidenti ratione. Nam apostoli a solo Christo facti sunl. .ut patet Luc. 6. Vocatil discipulos suos, et elegit duodecim ex ipsis, quos el apostolos nominavit. Et Joan. 6.Yonne ego tos duodecim elegi? Quod autem aposlol: babuerint jurisdietionem, palet tum ex gestis Pauli , qui l. Cor. 5. excom municat, et 4. Cor. 6. 7. 11. 14. ot alibi passim, leges consliluil, lum quia apostolica dignilas est prima el suprema dignilas in Ecclesiz, ul patet 4. Cor. 12. el Ephes. &. Et quosdam quidem posuit in Ecclesia, primum apos!olos, deinde prophetas etc. Vide b. Thomam iu cap. 12. 1. ad Cor. Quod autem ante Christi passiunem apoSloli essent, nec tamen adhuc essent episcopi, vel Sacerdoles , nec ullom haberen! jurisdiclionem ; nen est mirum: Dominus enim variis temporibus varias conlulil apostolis polestales ; el praecipue Joan. 20. absohi!, quod aute passionem inchos- verat,

CAPUT XXIV. Episcopos omnes a papa jurisdictionem aceipere.

: Quod vero omnis ordinaria jurisdictio episcoponum a papa immediale descendat, probatur, Primo ex figura Teslamenli veleris. Nom Num 14. legimus, quod cum Moyses non posset solus regere totum populum.Deus jussil adesse sepluaginta seniores, et aufereus de spirilu Moysis. dedil illis, ut una cum Moyse populum regerent. Ubi notanduim cum Auguslino quaest. 48. in lib. Num. istam ab- lationem spirilus a Moyse non significare dimitutionem spirilus in Moyse,quia tunc nihil profuisset Moysi habere adjutores, si propterea ipse debilior faclus essel, sed derivationem virlutis seniorum a Moysis virtute:voluit enim Deus ostendere,in Moyse residere lolam aucloritutem , alios autem si quam Liubent, n Moyse hubere. Constat sutem pontificem inEcclesia euin locum habere,quem hubuit Moyses in populo Judaeorum. Secundo , regimen eoclesiaslicum -est monarchicum, ul supra ostendimus; ergo omnis auetori1as est in uno, et ab illo in alius derivutur; sic enim se habent omnes: monarchiae. Respondent,, regiTnen ecclesissticum est monarehicum , sed tempeTulum ex arislocralia : et ideo praeler monarchum, esse cliam ulios praefectos inferiores. qui non sint vicarii summi monarchae, sed absoluli principes : essenl autem vicarii, si ab illo acciperent auclo- ritatem. Al conlra : nam arislocratia Ecclesiae requirit quidem ul episcopi sint principes , ot non simplices vicarii, sed non requirit , ul isti principes in- stiluantur a Deo, el u pontifice, sed solum ut pon- tifex cogalur divina lege in variis Ecclesiae partilus diversos prineipes ecclesiasticos constituere: quomodo si alicubi rex tenerelur in sipgulis provinciis non constituere praelores , aut praesides, sed veros duces ac principes , qui provinciam, ut suam regerent, cum dependenlia tamen ad regem. Terlio, probatur ex illis quatuor similitudinibus, quibus utitur Cyprianus lib. de unit. Eccles. ubi sedem Pelri comparat capiti, radici, fonti,soli,.Nam in omni corpore virius membrorum derivatur.a ca- pite, in omni arbore virlus ramorum orilur ex radice, in omnibus rivis aqua fluit ex fonte , omnium denique radiorum solarium lux est a sole. Quorlo.probatur,ex inaequalitate jurisdictionum. Nam si Deus immediate -conferrel - episcopis juris- diclicnem, omnes episcopi haberent aequalem jurisdictionem, sicul habent aequaliler ordinis pole- stalem: Deus enim non determinavit unquam episcoporum jurisdiclionem; al modo unus episcopus habel unuin oppidum, alius centum oppida,- alius multas provineias; non igitur a Deo,sed ab homine dalur ejusmodi jurisdiclio: idcirco enim ille magouw, iste parvum populum regit, quia ita placuit i, qui jurisdiclionem dedil, idest, principi totius Ecclesia Quinto, si baberent episcopi-a Deo suam jurisdiclionem, non possel pontifex illan auferre, aut mutare; non enim potest pontifex aliquid agere eontra Dei ordinalionem: al cerlum esl penlilicem id osse facere, el saepe fecisse. Unde b. Bernardus in epist. 131. ad Mediolunen. Polest, inquil, romana Ecclesia, novos ordinare episcopatus, ubi hactenus non fuerunt: polest eos, qui sunL, alios deprimere, alios sublimare, proul ratio sibi dictaverit, ita ul de episcopo archiepiscopos creare li- ceal, el e converso si necesse visum [ueril. Respondebunt: Episcopos hubere jurisdiclionem & Deo, sed tamen sub pontifice; el ideo licere pon- tifici illam lollere, vel imulare. At-contra: Nom apostoli habuerunt potestatem sub Peiro, et lamen quibus eam habuerunt immediale a Chrislo, non poterat Petrus eam auferre, vel imiminuere. Praeterea ordinis polestatem habent a Deo, non polesl pontifex eam ila tollere, ul ii, si velint, non possint ea uti: nam presbyler eliamsi pontifex illum excomwunicel, suspendat, inlerdical, degradel; lamen si velil, vere consecrabit. De- nique in qualibel urbe clerus - el populus subjeclus est episcopo: el tamen si quis de clero, vel populo hiabel immediale a pontifice summo aliquam aucloritalem, non potest episcopus illam tollere, vel imminuere. Eodem igitur modo si haberent cpiscopi a Christo auctorilalem suam, non possel Chri8li vicurius eam lollere el minuere; vel dieant ad- versarii, ubi Dominus ila subjeceril episcopos poatifici, ul voluerit etiam illa posse mulari, quac ip- semet eis contulerit. Respendent : Posse sallem pontificem auferre maleriam subjectem episcopo, idesl, populum ejus alleri subjicere, el ea ratione non proprie illi au- ferre jurisdiclionem a Deo dalam, sed efficere indirecle, ut illam perdal. Al cum poleslas jurisdiclionis relationem significet praelali ad subdilum: ex relativis autem uno posito, vel sublalo, el allerum ponalur. vel tollalur; si non polest episcopo auferri jurisdictio, non polest fleri, ul populus non sit ei subjectus. Denique mirum omnino esset, sá divina providentia, quae suaviler cuncla disponil, noluisset per eum jurisdiclionem dari, per quem augeri, minui, alque adeo penius lolli posse vo- luissel. - Sexte, si jure divino episcopi habent suam jurisdictionem, uslendere debenl aliquod verbum Dei, in quo haec eorum jurisdictio fundetur: al nihil -adferunt, nec adferre possunt adversarii, nisi verba Domini dicla ad apostolos; illis autem verbis datur eposlolis amplissima jurisdictio in Ecclesiam universam, quam eerle mon eoncedunt episcopis adversarii. Viderint igitur, quo firmamento senten- tiam suam defendant. Seplimo, accedant gravissima teslimonia duorum velerum, sancüssimorutnque ponlificum. Innocentius 1. in episl. ad concil. carthag. quae esl 91. in- ter epistolas Auguslini: A Pelro, inquit, ipse episcopatus, ef toía aucloritas nominis hujus emersit. Et in epist. ad concil. milevituu. quae est 93. inter epistolas Auguslini: Arbitror, iuquil, omnes fratres et coepiscopos nostros non nisi ad Pelrum., $dest, sui nominis. el honoris auctorem deferre debere. Leo serm. 3. de assumpl. sua ad ponlificul. Si quid, inquit, commune cum eo aliis voluit esse principibus, numquam nisi per ipsum dedit, quidquid aliis non negavit. El epist. 89. Hujus muneris sacramentum ia Dominus ad omnium apostolorum officium voluit pertinere, ut in beatissimo Petro apostolorum omnium summo prin- cipaliter collocaret, ut ab ipso quasi quodam capite dona sua velut in corpus omne diffunderel. Neque obslat, quod apostoli non acceperint a Pelro jurisdictionem: nam hic Leo loquitur de modo ordinario. quo Deus Ecclesiaeprincipibus, idest, episcopis conferl dona sua, ac dicit, conferri ord.lnarie per Pelrum: Apostoli aulem exlraordinario privilegio a Christo acceperunt suam jurisdictio- nem. Accedant ultinio verba pontificis, quibus utitur in creandis episcopis; sic enim ait: Providemus Ecclesiae tali de tali persona, el praeficimus eum in patrem el pastorem, ac episcopum ejusdem Ecclesiae. commiltenles ei administrationem in temporalibus et spiritualibus, in nomine Patris, et Filii et Spiritus sancli, Amen. 

CAPUT XXV. Solvuntur argumenta adversariorum. 

At contra objiciunt primo; noslram sentenliam seipsam destruere. Nam episcopi aposlolis succedunt, ut pontifex romanus Petro; ergo si apostoli habent a Christo jurisdiclionem, ut asseril nostra conclusio prima, sequilur, etiam episcopos habere & Christo, quod lamen negat secunda conclusio. Et € conlrariv. si episcopi habenl a pontifice jurisdictionem, ut asseril secunda conclusio; ergo apo- stoli habent a Petro, quod tamen negal prima con- clusio. Nam sucoessor ab eo habel suam jurisdictionem, a quo habuil praedecessor, alioqui non vere succedil, sed instiluitur alio ordine: succedere aulem episcopos apostolis docet Augustin.in psal. 44, exponens enim illud: Pro patribus tuis nati sunt tibi filii; patres, inquit, missi sunt apostoli, pro apostolis filii nali sunt, constituti sunt episco« pi. Hinc eliam concilium florentinum in instruct, Armenor, el concil, trident. sess. 23. cap. 4. episcopos in locum apostolorum successisse docent. Respondeo: Magnum esse discrimen inter successionem Petri, et aliorum apostolorum, Num romanus pontifex proprie succedit Petro, non ut apostolo,, sed u! paslori ordinario totius Ecclesiae; et ideo ab illo habet romasus pontifex jurisdictionem, a quo habuit Petrus: al episcopi non succedunt proprie apostolis, quoniam apostoli non ftierunt or- dinarii, sed extraordinarii, et quasi delegati pasto- res, qualibus non succeditur, Dicuntur.tamen episcopi succedere apostolis , non proprie eo modo. quo unus episcopus alteri, el unus rex alleri, sed duplici aliu ratione. Primo ralione ordinis sacri episcopalis. Secundo per quamdam similitudigem el proportionem: quia nimirum sicut Christo in terris vivente, primi sub Christo erant apostoli duodecim, deinde 72. discipuli; ita nune primi sub remano pontifice sunt epi8copi, post eos presbyteri, inde diuconi etc. Ita vero succedere, et non aliter episcopos opoDE ROMANO PONTIFICE stolis, probatur; nam nullam hibent partem verae aposlolicae auclorilalis. Apostoli polerant in toto lerrarum orbe praedicare, et fundare Ecclesias, ut patet Matth. ult. et Marci ult. hoc non possunt epiScopi. Item apostoli poterant scribere libros canonicos, ul omnes falentur; hoc non possunt episcopi. Apostoli habuerunt donum linguarum et miraculorum; non habent episcopi. Aposioli in totam Ecclesiam habuerunt jurisdiclionem, non habent episcopi.. Praeterea non succeditur proprie nisi praecedenli: al simul fuerunt in Ecclesia apostoli el episcopi, ul patel de Timotheo, Tito, Evodio, aliisque permultis; si igitur episcopi apostolis suc- cedunt, cui apostolo succes:il Titus? cui Timotheus? Denique eodem modo succedunt episcopi apostolis, quo presbylteri discipulis 72. ut patet ex Anacleto epist. 3. et ex Beda in cap. 10. Luc. at conSlat, presbyteros non succedere proprie discipulis 72. sed solum per similitudinem; nam discipuli illi 72. non fuerunt presbyteri, nec ullum ordinem, aut jurisdiclionem a Christo susceperunt. Siquidem Philippus et Stephanus, et alii quinque diaconi ordinali ab apostolis, Act. 6. erant ex discipulis 72. ut Epiphanius docet haeres. 20. quae est Herodianorum: certe autem non fuissent diaconi ordinati, si jam antea fuissent presbyteri. Secundo objiciunt illud Act. 20. Attendite vobis el universo gregi, in quo vos Spiritus sanctus po- 8uil episcopos regere Ecclesiam Dei. ltem Ephes. 4. Ipse dedit quosdam apostolos, alios pastores et doctore <.Ubi nomine pastorum el doctorum intelliguntur episcopi, ul eoloco exponit Hieronymus. Et confirmatur ex Patribus, nam Dionysius lib. de Eccles. hierarch. cap. 6. dicit, episcoporum hierar- chiam immediate terminari in Jesum. sicut inferioresordines presbylerorum, diaconorum etaliorum terminantur in episcopum. Cyprianus lib. 3. epist. 9. ad Rogetian. dicil, episcopos a Christo fleri, a quo apostoli creali sunt: Diaconos autem ab apo- slolis, non & Christo institutos. Bernardus lib. 3. de Consideral. Erras. inquil, si ut summam, ita. et solam institutam a Deo aestimas vestram apo- slolicam potestatem etc. Respondeo ad primum locum: Dici episcopos conSlitulos a Spiritu sancto non immediate, sed media1e; quia apostoli inspirante Deo, el virlute accepta & Spiritu sancto illos episcopos constituerunt. Quomodo eliam Act. 15. dicunt: Visum est Spiritui sanclo el nobis, Non est polestas nisi a Deo; nimi- rum mediate vel immediate. Ad secundum dico: Ibi exprimi generalem Eccle- siae ordinem, qui sine dubio de jure divino est: Deus enim es! qui inslituit, ut in Ecclesia essent aposloli, prophetae, pastores et doclores, elsi non omnibus immediale aucloritatem ipse dederit. A4 terlium dico: Dionysium loqui de ordine episcoporum, non de jurisdiclione. Ad quarlum dico: Cyprianum velle, ordinem episcoporum ab ipso Christo inslitulum esse; proin- de jure divino in Ecclesiam introduclum: ordinem vero diaconorum ab apostolis primum excogitatum fuisse. Cujus sententiue partem posteriorem schola theologorum communiter rejicit, sed sive sit vera, sive falsa, nihil facit ad propositum nostrum. 

o loquitur Paulus Rom. 13. cum ail: Non est po- testas nisi a Deo. Terlio objiciunt: Si- episcopi a pontifice habent jurisdictionem; ergo mortuo ponliflce cessat epi- &coporum aucioritas, sicut praeciso capile moriun- tur omnia membra. Respondeo: Magnum esse di- scrimen inler ceput nalurale el capul mysticum: Siquidem membra corporis naluralis conservari non possunt, nisi continuum influxum a capile recipi- uni; membra vero capilis myslici, praesertim miniSterialis et externi, pendent quidem & capile ut flant, non tamen ul conserventur, Itaque episcopalis jurisdietio semel collata, non amiltitur moriente qui dedit, sed moriente qui accepit, aut auferente qui potesl auferre. Quarto objiciunt: Ad ordinem episcopatus exer- cendum necessaria est jurisdictio; ergo Deus qui confert ordinem, confert etiam jurisdiclionem, Respondeo: Utrumque a Deo conferri, sed unum immediate, allerum mediale; quia unum, idesl, pote- stas ordinis requirit characterem et gratiam, quam solus Deus efficere potest; alterum, idest, jurisdiclio solum requirit superioris voluntatem. Objiciunt quinto : Summus pontifex episcopos vocat fratres et collegas: igitur ab uno communi Patre Deo Ecclesiae praeficiuntur. Respondeo: Primum vocari fralres ralione ordinis episcopalis, in quo-sunt aequales, Secundo ratione jurisdictionis, quia assumuntur episcopi a pontifice ad suum ipsius onus sustentandum, non ad aliquod inferius ministerium, Objiciunt sexto: Si debent omnes episcopi a pontifice accipere jurisdictionem; ergo plurimi episco- pi non fuerunt veri episcopi, nec enim omnes epi- .Saopos, praeserlim in Asia et Africa, ereavit roma- nus pontifex. Respondeo: Non essé opus ul pontifex immediale oreet episcopos, sed satis esse, si mediale, idest, per petriarchas et archiepiscopos. Ilaque initio Petrus constituit patriarcham alexan- . drinum et antiochenum, qui a pontiflce auctoritate accepta, loti fere Asiae et Africae praeerant, et archiepiscopos ereare poterant, qui postea crearent episcopos.